خانه / آموزش و پژوهش / مجازاتهاي جايگزين حبس و زندان

مجازاتهاي جايگزين حبس و زندان

متخصصان امور جزایی مجازات را اینگونه تعریف کرده اند که: « مجازات عبارتست از تنبیه و کیفری که برمرتکب جرم اعمال می شود»مجازات در واقع نوعی واکنش اجتماعی در مقابل پدیده مجرمانه و به  معنی عقوبتی است که به فردی که خلاف  قانون، عرف ،اخلاق و یا عادت رفتار کرده است ، می دهند. جامعه برای تنظیم روابط اجتماعی میان مردم و حفظ اساسی ترین ارزشهای حاکم برروابط آنها، ناچار است که در مقابل افراد هنجار شکن واکنش نشان دهد. این واکنش باید براساس اصول دقیق و برپایه قانون باشد.

یکی از نهادهای نوظهوری که در قانون مجازات اسلامی جدید پیش بینی شده، نهاد مجازات های جایگزین حبس است که در فصل نهم بخش دوم از کلیات این قانون مورد توجه مقنن قرار گرفت.آموزه های نوین حقوق کیفری و جرم شناسی در سراسر مراکز علمی دنیا، ضمن تردید جدی در خصوص کارآمدی مجازات حبس، بیش از گذشته این موضوع را به اثبات رسانده است که حبس و زندان بیش از آنکه درمانگاهی برای بزهکاران باشد، مدرسه و آموزشگاهی برای بزهکاران در یادگیری چگونگی ارتکاب بزه مجدد و فراگیری شیوه های فرار از عدالت کیفری گردیده وعلاوه بر آن، هزینه های اقتصادی بسیار زیاد نگهداری مجرمان برای دولت ها و تحمیل آثار و عوارض حیثیتی و معنوی برای خانواده و نزدیکان فرد زندانی و بنا بر ایده جرم شناسی نوین که به نظریه “برچسب زنی” شهرت یافته و زمینه را برای ارتکاب مجدد جرم پس از آزادی زندانی فراهم می آورد چرا که فرد مذکور جایگاه و اعتبار اجتماعی و غالبا منبع درآمد و شغل  خود را بواسطه حضور در زندان از دست داده و برای جبران این نقایص، مجددا مرتکب جرم میگردد و دلایل بسیار دیگری در خصوص ناکارآمدی مجازات زندان، باعث طرح بحث جدیدی در چند دهه اخیر تحت عنوان “مجازاتهای جایگزین حبس” در بسیاری از نظامهای عدالت کیفری پیشرفته دنیا گردیده، به گونه ای که فرد مجرم در بستر اجتماع و بدون طرد ازجامعه، به بازسازگاری و جامعه پذیری دست یافته و تا حدود زیادی از عوارض نامطلوب زندان نیز جلوگیری و اجتناب میشود.

مجازات هاي جايگزين حبس عبارت از دوره مراقبت، خدمات عمومي رايگان، جزاي نقدي، جزاي نقدي روزانه و محروميت اجتماعي است که در صورت گذشت شاکي و وجود جهات تخفيف با ملاحظه نوع جرم و کيفيت ارتکاب آن، آثار ناشي از جرم، سن، مهارت، وضعيت، شخصيت و سابقه مجرم، وضعيت بزه ديده و ساير اوضاع و احوال، تعيين و اجرا مي شود.آموزه های نوین حقوق کیفری و جرم شناسی در سراسر مراکز علمی دنیا، ضمن تردید جدی در خصوص کارآمدی مجازات حبس، بیش از گذشته این موضوع را به اثبات رسانده است که حبس و زندان بیش از آنکه درمانگاهی برای بزهکاران باشد، مدرسه و آموزشگاهی برای بزهکاران در یادگیری چگونگی ارتکاب بزه مجدد و فراگیری شیوه های فرار از عدالت کیفری گردیده وعلاوه بر آن، هزینه های اقتصادی بسیار زیاد نگهداری مجرمان برای دولت ها و تحمیل آثار و عوارض حیثیتی و معنوی برای خانواده و نزدیکان فرد زندانی و بنا بر ایده جرم شناسی نوین که به نظریه “برچسب زنی” شهرت یافته و زمینه را برای ارتکاب مجدد جرم پس از آزادی زندانی فراهم می آورد چرا که فرد مذکور جایگاه و اعتبار اجتماعی و غالبا منبع درآمد و شغل  خود را بواسطه حضور در زندان از دست داده و برای جبران این نقایص، مجددا مرتکب جرم میگردد و دلایل بسیار دیگری در خصوص ناکارآمدی مجازات زندان، باعث طرح بحث جدیدی در چند دهه اخیر تحت عنوان “مجازاتهای جایگزین حبس” در بسیاری از نظامهای عدالت کیفری پیشرفته دنیا گردیده، به گونه ای که فرد مجرم در بستر اجتماع و بدون طرد ازجامعه، به بازسازگاری و جامعه پذیری دست یافته و تا حدود زیادی از عوارض نامطلوب زندان نیز جلوگیری و اجتناب میشود.

در این پژوهش  چالش‌های عملی و اجرایی  مجازاتهای  جایگزین  حبس در قانون مجازات اسلامی 1392 مورد تحلیل و بررسی قرار گرفته است.

چالش‌های عملی و اجرایی مجازاتهای جایگزین حبس در قانون مجازات اسلامی 1392

x

همچنین ببینید

تاثیرکشت و صنعت هفت تپه بر رشد و توسعه پایدار

بررسی تاثیر شرکت کشت و صنعت هفت تپه بر رشد و توسعه پایدار روستایی شهرستان شوش

WhatsApp chat